leesbeestfeest
Jullie weten wel dat ik zo weinig mogelijk boeken koop. En dan ga ik naar het Boekenfestijn en dan wordt er toch een hebberig monster in mij wakker! Onvermoeibaar loop ik 3 uur lang met een gekrakte nek langs de eindeloze schragentafels vol boeken, het rolmandje achter mij aanslepend. Ik merk nauwelijks meer iets van mijn omgeving, mijn ogen scannen de boeken en halen er moeiteloos de schatten tussenuit: twéé onbekende Sue Millers, een onbekende Pat Barker, verschillende Alice Hoffmannen, een lekkere Kostova, Pier en Oceaan én de Verdovers ...
Ontwaken uit die droom aan het eind van de laatste tafel en merken dat je nodig moet piesen en nodig moet eten. Och, boeken kopen is toch onvergelijkelijk veel leuker dan kleren!
hoe word je een authentieke dichter?
Alleen die kop al. Wat maakt iemand authentiek? Een eigen kenmerk dragend, zegt Van Dale. Dat je dus bij het horen of lezen van iemands gedicht meteen weet: dat is typisch Jansma, typisch van Toorn. Dat 'typisch' zit in verschillende dingen: thematiek, woordgebruik, beeldentaal, ritme, klankkleur.
Volgens Rense Sinkgraven maakt een authentieke dichter gebruik van mooie metaforen. Dat heeft tenminste nog nooit iemand zo gezegd! Kun je niet weten natuurlijk, tenzij je alle talen ter wereld kunt lezen. Ook gebruikt de dichter de paradox. De maan als een schuchter jong meisje, en een morgen die donkerblauw is, nee maar, dat is paradoxaal! Huh? En de authentieke dichter stopt ook wat levensfilosofie in zijn poëem. Dus, lieve aspirantjes, verzin eens even een leuke levensfilosofie die bij jou zou kunnen passen, dan maak je daarmee jouw versjes authentiek!
Sinkgraven lijkt te beseffen dat het allemaal onzin is wat hij beweerde. Haalt-ie slim Wittgenstein even van stal om dat te rechtvaardigen.
Maar nu even serieus, Rense.
Een beetje dichter hééft toch al een levensfilosofie? Hééft toch al oog voor de tegenstellingen in het bestaan, voor twee zaken die iets wonderlijks gemeen hebben? Anders was hij toch nooit op het idee gekomen om poëzie te gaan schrijven? En juist dát gevoel, Rilke's simpele Ich Muß, maakt iemand toch tot een authentiek dichter?
boevenboeken
In hoeverre heb je moeite met boeken waarin iemand vertelt over zijn eerder gepleegde overtredingen?
Ik heb daar vreselijk moeite mee, en wel hierom en hierom en hierom en hierom en hierom…
Ik vind het walgelijk dat criminelen tegenwoordig zo spannend gevonden worden dat hun boeken een hoge plaats in de bestsellerslijst krijgen. Het boek is slecht geschreven, gaat over een slecht mens die niets goeds heeft bijgedragen aan de wereld en alleen maar meer profiteert van zijn wandaden, het is doodzonde van alle bomen die er voor zulke pulp geslacht moeten worden.
De Stapels en Moszkowiczen van deze wereld zetten hun narcisme op papier omdat het idee voortaan zonder aandacht te moeten leven voor hen een doodsteek is, en het publiek vreet 't omdat ze hen tijdens hun boevencarrière ook al zo interessant vonden. On-be-grij-pe-lijk.
Deze week bovenaan de lijst non-fictie: Onkruid van Moszkowicz. Naar verluidt een en al zwartmakerij en borstklopperij, want ach wat werd de arme narcist toch slecht begrepen.
Dan meneerke Smeets die nog even geld slaat uit andermans dopinggebruik. Ook hij is verslaafd, aan de doping van de aandacht. Met stip op 5!
Op 8 een verrukkelijk werkje over het wonderbaarlijke nachtleven van mevrouw Paay. Voor zover ik weet geen boevège maar toch ook niet dat je zegt een verrijking voor de mensheid. Idem dito: de opkomst, ondergang en wederopkomst van fenomeen René van der Gijp.
Ik begrijp niet dat zulke boeken gelezen worden. Ik vind het verschrikkelijk dat zulke boeken uitgegeven worden en meestal ook nog in diverse tv-programma's aangeprezen. Boulevard in boekvorm, en ethiek en esthetiek staan stilletjes te snikken bij de achterdeur.
dit in antwoord op 50books vraag 22
creatief schrijven
Ik had me voorgenomen om me niet meer zo op te winden over dingen. Hele dagen boos zijn, geen mens die er beter van wordt.
Maar dan valt het nieuwe Schrijven Magazine door de bus en lees ik het volgende zinnetje van René Appel (het gaat erover of Thrillers al dan niet Literair genoemd mogen worden):
"Probeer ook niet 'literair' te schrijven. Ik lees wel eens misdaadromans waarvan ik denk: o, die heeft een cursus creatief schrijven gevolgd. Die moet mooie zinnen bakken."
Want natuurlijk weet iedereen dat dat is wat je leert, als je een schrijfcursus volgt: literaire zinnen bakken. Op zich is het al raar dat Appel deze uitspraak doet in het enige tijdschrift over schrijven dat we hebben in Nederland. Bij Schrijven Online hebben ze diverse cursussen, ik ken ze niet, vind ze wel vreselijk duur. Ik heb zelf 20 jaar geleden creatief schrijven bij de LOI gedaan, en die was wel erg gericht op het produceren van Literatuur. Voor minder deden ze het niet, het vakmanschap van een goeie thriller of streekroman kwam nauwelijks aan de orde. Maar literaire zinnen bakken? Zeker niet.
Wat mijn eigen cursussen aangaat: zodra iemand literaturelurig gaat doen, pakt juf het rode potlood.
Ik ga ervan uit dat literaturelurige zinnen wijzen op een te groot ego van de schrijver, niet op het volgen van een cursus creatief schrijven.
Ik zie trouwens dat het verhaal een 6 jaar oud interview met Appel herbakt.
de stem
Gisteravond ben ik begonnen in In One Person van John Irving. Wat kan die man toch schrijven! Zijn vorige boek, Last Night in Twisted River, was ook al zo schitterend. Bij erg mooie boeken lig ik nooit alleen in bed. Er ligt een schrijver naast mij, die de hele tijd op de bladzij tikt en zegt: "Zie je? Zo moet het!" Mijn gedachten dwalen af naar mijn eigen zwaartillende personages. Ik realiseer me voor de zoveelste keer dat een boek pas kan ontstaan als je de stem hebt.
Natuurlijk moet je ook genoeg kennis hebben (niet álle, maar genoeg, zie mijn gerondwandel op google maps), moet je een begin van een plotidee hebben, moet je weten hoe de rolbezetting is. Maar de stem!
Het vertellende personage in In One Person – de bijna zeventigjarige Billy Abbott die terugblikt op zijn jeugd en eerste verliefdheden in het stadje First Sister – heeft zo'n aanstekelijke stem, je laat je meevoeren, je schiet in de lach, je houdt moeiteloos alle inwoners van het stadje uit elkaar, je snapt ieder moment waar hij is in de tijd en je wordt geen moment uit je fictionele droom gehaald. Zo moet het.
De schrijver zei: Heb jij wel iemand in dat suffe Friese dorp van je die met een beetje humor kan vertellen wat er gaande is daar? Of worden het weer allemaal somberende types op weg naar hun eigen klaarheid?
Ze is gewoon jaloers, dat is het.
Van welk boek heb je spijt dat je het ooit kocht?
mijn favoriete boekwinkel in Houston
Ik moet eerlijk zeggen dat ik in mijn leven zo weinig mogelijk boeken koop. Veel verhuizen doet veel weggooien ook (nee hoor, géven, naar de kringloop brengen, achterlaten in hotelkamers etc.). Ik bewaar alleen die boeken die ik wérkelijk prachtig vond. Al zal ik ze misschien niet herlezen, ze herinneren mij aan die leeservaring, ze vormen tezamen mijn leesbiografie.
Ik sta er wel om bekend dat ik boeken die 'iedereen' me aanraadt, soms afschuwelijk vind. Haar naam was Sarah is daarvan wel het saillantste voorbeeld. Tijdverspilling vind ik dat niet, het dwingt me weer eens om bewust na te denken over wat iets een goed boek maakt. Ik voel me verplicht uiteen te zetten waarom al die andere lezers het mis hebben. Beetje gelijkhebberigheid is me ook niet vreemd 😉
Het dilemma van nare-lees-ervaring-boeken bewaren ligt bij mij bij de krijgers. Zo'n boek dat je vol enthousiasme op je verjaardag vroeg, en dat reuze tegenviel. Als ik het zelf gekocht had, lag het nu al lang bij de Mamamini. Maar om de gulle gever zo voor het hoofd te stoten… Dus daar staat het. Als een blauwe plek op mijn boekenlichaam. Ik hoop dat iemand het te leen vraagt, en dat ik dan royaal kan zeggen: je mag het wel houden hoor! Dat is met Knielen op een Bed Violen uiteindelijk ook gelukt.
dit in antwoord op 50books vraag 21
Joanne Harris – Peaches for Monsieur le Curé
Deel drie van de Chocolat-trilogy, wat een genot om die voor weinig geld te scoren bij de Slegte! Deel twee – The Lollipop Shoes – las ik in een hotelletje in Montmartre, toepasselijker kan haast niet. En deel een, met die verrukkelijke Johnny Depp … Trouwens, mijn tante Ytje heeft nog de rol van Armande gespeeld in het openluchtspel Kakao in Bergum.
Natuurlijk was het genieten, zoals altijd met een vervolg, om al die personages terug te zien. Het was heerlijk om weer door Lansquenet rond te lopen, te zien wat er inmiddels veranderd was in het duffe dorpje en wat Vianne kon doen om de boel daar recht te zetten.
Er is inmiddels een complete Marokkanenwijk ontstaan, langs de rivier, en vrouwen in niqaab bevolken het straatbeeld. In beide gemeenschappen – die rond de kerk en die rond de moskee – zijn er problemen met religieus leiderschap, met liefde, roddels en vertrouwen. En het kan je ook werkelijk iets schelen hoe het met de personages afloopt. Tot zover niets dan lof. Het is zo'n boek waarvoor je vroeger naar bed gaat en later gaat slapen.
Gisteravond had ik het uit, en vanmorgen dacht ik: ik ben gefopt.
Het is weer zo'n boek waarmee de schrijver een truc met je uithaalt, en dat vind ik niet eerlijk.
Het verhaal draait uiteindelijk om een geheimzinnige Woman in Black, er wordt haar vanalles aangewreven, zij zou de kwaadwillige aanstichtster van alle problemen zijn. Uiteindelijk blijkt het allemaal héél anders te zijn. Zij vertelt zelf heel uitgebreid wie zij is, de verschrikkingen die zij heeft doorstaan, waardoor zij tot haar daden kwam. Allemaal heel indrukwekkend, maar verhaaltechnisch een deus ex machina. Je houdt als schrijver moedwillig informatie achter om zo kunstmatig een narrative pull in je verhaal in te bouwen.
Terwijl het veel en veel meer spanning had opgeleverd als we vanaf het begin hadden geweten wat er met haar aan de hand was, dan hadden we aan haar kant kunnen staan, met haar mee in spanning kunnen zitten. Op het laatst wordt de priester nog even gevangen gezet door een stel k..marokkanen en het weten dat hij daar zit terwijl de rest er nietsvermoedend voorbijloopt, wekt zoveel spanning! Dat had ze met Ines toch ook kunnen doen? Bovendien was het boek dan structureel niet zo topzwaar geworden, en hadden de gruwelen de centrale plaats in het verhaal ingenomen die ze verdienden.
zomerdagboek
Ik zit in de zon op balkon, goddelijk warm met een fris briesje, en er komt vanalles voorbij. Ik zit hier in m'n Tresoar Frieslandzwembroek en een hempje, sommigen hebben de winterjas nog aan omdat de wind gister zo scherp was, twee jongemannen roepen "Ik hoor je nog!" "Cool!" en bij het kaleboomstamkunstwerk delibereren drie mannen over iets aan de voet ervan. Stemmen klinken luid op hier tussen de flats.
Links rijst de Gasunie op als een berg, verder zijn er veel bomen rondom. Het is stadslevendig met fietsers en auto's en brievenbusmensen met een hondje, de blote zonnebader is alweer weggeduwd door de schaduw op de stoep bij zijn portiek.
Vogels en klikklakhakjes, uitschoolhaalkindjes in luxe koetsjes achter fietsen, een dhl-koerier als buitenaardse wielrenner met belangrijke boodschappen als een schild op zijn rug en in een gele schatkist voor zijn fiets, een hond blaft echoënd, ik geniet en ben zó blij dat ik geen tuingezwoeg hoef te verrichten, dat ik zonder schuldgevoel of maaimoetens gewoon mag zitten kijken hier, sorry hoor klantjes! Deze zzp-er heeft zomervakantie vandaag.
Geplaatst in autobio
Een reactie plaatsen
Welke boeken lees je stiekem omdat je je er eigenlijk voor schaamt?
Wie alleen woont hoeft zich alleen maar tegenover de kat te schamen, en hij weet wel dat ik niet van hondenboeken houd. Trouwens, als je je in je huwelijk moet gaan schamen voor wat je leest kun je beter meteen "scheiden of blijven" uit de biep halen. Maar los daarvan: ik schaam me nooit voor wat ik lees. Ik hou van goed geschreven romantische smulboeken en ik smul van literaire juweeltjes, en voor geen van beide schaam ik me.
Wel moet ik eerlijk toegeven dat ik wel eens last heb van het omgekeerde. Niet van het schaamboek maar van het opschepboek. Dat ik middenin de nieuwste Nora Roberts zit maar die dan onder het doorzichtige mom van 'te dik' niet meeneem in de trein en de nieuwste Julian Barnes wel. Al heeft ook hier de ebookisering toegeslagen.
Nu schaam ik mij voor mijn e-readertje van €69,- bij de Mediamarkt want iedereen weet dat je een echte Sony of Kindle met design hoesje moet hebben, of anders een I-pad. Al is wat mij betreft hét gat in de markt een e-reader die de titel van het open boek aan de achterzijde doorbeamt. Kunnen we in de trein weer eens gezellig een leesgesprek aanknopen.
dit in antwoord op 50books vraag 20
