Ik was verrukt van het tweede boek van Sarah Perry. (Ik check even online of ze nog meer heeft geschreven, en vind het een en ander over haar leven, dat verklaart waarom zij schrijft zoals ze schrijft, of liever: waarom juist deze verhalen haar als verteller uitkiezen.)
Na de bespreking van Anna was ik een beetje huiverig om aan haar debuut te beginnen, maar het heeft me toch maar mooi door de afgelopen zware dagen heen geloodst.
Hoe dan wel?
Dat is de vraag.
De plot is – net als in The Essex Serpent – moeilijk na te vertellen. Een Londense boekhandelaar wil de eindeloze hittegolf ontvluchten door naar zijn broer in Norfolk te gaan. Onderweg krijgt hij autopech, en belandt in een oud landhuis, waar hij door de merkwaardige bewoners wordt ontvangen als een bekende op wie iedereen gewacht heeft. Bevangen door de hitte laat hij het zich aanleunen. Op de logeerkamer staan onuitgepakte dozen met zijn initialen erop, hij trekt de vreemde kleren aan, en blijft. Langzaam wordt duidelijk hoe de bewoners – de oudere huiseigenares, een oude ex-dominee, een jonge pianiste, een accountant, een jonge broer en zus - daar gekomen zijn, en wat er werkelijk speelt tussen hen.
De niet aflatende droogte, het langzaam vervallende huis, de dreiging van het gele licht boven het nabijgelegen waterbekken, het doornroosjige bos helemaal rondon, de vogelloze stilte … het is de sfeer die voor altijd zal blijven hangen, denk ik. En al die kleine openbarinkjes die alle personages krijgen, of geven aan John, de buitenstaander.
John is in sommige hoofdstukken de ik-verteller (hij schrijf de gebeurtenissen op in een notitieboek dat aan de andere Jon [sic] behoort). In andere hoofdstukken neemt Perry het over, en schrijft ze soms ook vanuit de andere personages. Een belangrijke rol speelt het gedicht Wulf and Eadwacher. Ik kende het niet (Anna heeft de studie Engels wél afgemaakt ;-), maar wat sluit het schitterend aan bij de emotionele draden die tussen de personages gesponnen worden. Het vergeefse roepen in de regen, de omhelzingen door de verkeerde, het ontvoerd worden naar een eiland en nooit meer weg kunnen.
Dat is wat Perry zo weergaloos doet. Ze legt niets uit. Ze legt geen bekende reis af, ze houdt zich niet aan beproefde strategieën om de lezer door het verhaal te slepen, ze bouwt geen plot waarin het enkel en alleen draait om Wie het Gedaan Heeft, of Waar de Schat Ligt. Ze roept een visioen op waaraan je je moet overgeven, waarin personages en omgeving zinderen van leven en jij zit daar ook op het verdorde gras te wachten op de regen.
Het is zo'n boek waarbij je na de laatste woorden denkt … okee …?
En pas de volgende ochtend – nu – dringt het in volle hevigheid tot je door dat het een meesterwerk was.
